تست تشخیصی ارزیابی ناباروری در زنان ! | دکتر آرزو سعیدی
تست تشخیصی ناباروری در زنان به منظور شناسایی مشکلات باروری در افرادی انجام میشود که علیرغم یک سال رابطه جنسی منظم و بدون استفاده از روشهای پیشگیری، موفق به بارداری نشدهاند. با این حال، برای برخی از زنان، ارزیابی زودتر ضروری است، بهویژه در شرایط زیر:
- سن بالاتر از 35 سال
- سابقه خونریزیهای نامنظم قاعدگی
- وجود اختلالاتی که نشاندهنده عملکرد نادرست رحم، لولهها یا تخمدانها باشد، مانند چسبندگیهای ناشی از جراحیهای لگنی و آندومتریوز
- وجود ناباروری در مردان
برای ارزیابی کامل ناباروری، هر دو زوج باید مورد بررسی قرار گیرند. همچنین، فرایند تشخیص باید تا شناسایی علت ناباروری ادامه یابد، بهطوریکه هزینههای زیادی به بیماران تحمیل نشود.
بنابراین، روشهایی که پیشنهاد میشود باید از لحاظ اقتصادی مقرون به صرفه باشند و توانایی تشخیص شایعترین علل ناباروری را داشته باشند. بررسیهای لازم در مواردی همچون سن بالای خانم، ناباروری طولانیمدت و وجود سابقه پزشکی در هر دو طرف، باید با سرعت بیشتری انجام شود.
همراه ما باشید با مطالب آموزنده و خواندنی دکتر آرزو سعیدی متخصص زنان بجنورد :
- تشخیص و درمان توده پستان
- ماستالژی یا درد پستان را بشناسید :
- متخصص زنان بجنورد دکتر آرزو سعیدی
- رضایت از زایمان سزارین خانم رحمانی
- گذاشتن IUD در مطب دکتر آرزو سعیدی
- لزوم استفاده از سونوگرافی پستان
آزمایشات اصلی در ارزیابی ناباروری
در ادامه، آزمایشات زیر ممکن است به عنوان بخشی از ارزیابی ناباروری شما انجام شود:
اسپرموگرام
اولین قدم در ارزیابی ناباروری، انجام آزمایش اسپرموگرام در مردان است، حتی اگر مرد قبلاً فرزندی داشته باشد. این آزمایش اطلاعاتی در مورد تعداد، حرکت و شکل اسپرمها ارائه میدهد.
هیستروسالپنگوگرافی (عکس رنگی رحم)
در این روش، چندین عکس بهصورت سریالی برای بررسی شکل حفره رحم و باز بودن لولههای رحمی گرفته میشود. یک کاتتر از طریق واژن به دهانه رحم وارد شده و مایعی حاوی ید (ماده حاجب) از طریق کاتتر به داخل رحم تزریق میشود. این ماده، رحم را پر کرده و وارد لولهها میشود، طول لولهها را مشخص کرده و در صورت باز بودن، بهخارج ریخته میشود.
سونوگرافی واژینال
این روش به پزشک کمک میکند تا رحم و تخمدانها را از نظر اختلالاتی مانند فیبرومها و کیستهای تخمدان بررسی کند.
بررسی ذخیره تخمدان
این آزمایشها نشان میدهند که آیا ذخیره تخمدان در حد مطلوبی است و آیا تخمدان توانایی تولید تخمک را دارد. متداولترین آزمایش برای ارزیابی ذخیره تخمدان، آزمایش خون (FSH) است که در روز سوم سیکل قاعدگی انجام میشود. علاوه بر این، پزشک ممکن است آزمایشهای دیگری مانند LH، استرادیول و هورمون آنتیمولرین (AMH) را نیز درخواست کند.
همچنین، با استفاده از سونوگرافی ترانسواژینال، شمارش فولیکولهای آنترال (فولیکولهایی که به سمت تخمکگذاری میروند) در اوایل روزهای قاعدگی توسط پزشک انجام میشود. ارزیابی ذخیره تخمدان برای گروه خاصی از زنان، شامل موارد زیر اهمیت بیشتری دارد:
- سن بالای 35 سال
- سابقه خانوادگی یائسگی زودرس
- برداشتن یکی از تخمدانها به دلایل پزشکی
- سابقه جراحی در ناحیه لگن، شیمیدرمانی یا رادیوتراپی لگن
- نازایی با علت ناشناخته
- سابقه پاسخ ناکافی به داروهای تحریک تخمک گذاری
سایر آزمایشات خونی
آزمایش TSH و PRL برای شناسایی اختلالات تیروئید و سطح هورمون شیر (پرولاکتین) انجام میشود که ممکن است منجر به ناباروری، اختلالات تخمکگذاری و سقط مکرر شود. برای زنانی که هیرسوتیسم (پرمویی در صورت، قفسه سینه و شکم) دارند، آزمایش خون برای اندازهگیری DHEAS، 17 هیدروکسی پروژسترون و تستوسترون انجام میشود. همچنین، اندازهگیری سطح پروژسترون خون در نیمه دوم چرخه قاعدگی میتواند نشاندهنده وقوع تخمکگذاری باشد.
سونوهیستروگرافی
در این روش، نرمال سالین به حفره رحم تزریق میشود و سپس با استفاده از سونوگرافی واژینال، حفره رحم بررسی میشود. این روش، ارزیابی بهتری از پولیپهای آندومتر و میومها به پزشک معالج ارائه میدهد. در صورت مشاهده ناهنجاری، معمولاً هیستروسکوپی انجام میشود و این تست غالباً بهجای هیستروساپنگوگرافی استفاده میشود.
هیستروسکوپی
این یک روش جراحی است که در آن ابزاری شبیه تلسکوپ (هیستروسکوپ) از دهانه رحم عبور داده میشود تا قسمت داخلی حفره رحم مورد بررسی قرار گیرد. هیستروسکوپی میتواند در تشخیص و درمان ناهنجاریهای داخل حفره رحم، از جمله پولیپها، فیبرومها و چسبندگی آندومتر، مؤثر باشد.
لاپاروسکوپی
یک روش جراحی که در آن وسیلهای شبیه تلسکوپ (لاپاراسکوپ) از طریق دیواره شکم به داخل حفره لگن وارد میشود. لاپاراسکوپی برای ارزیابی حفره لگن از نظر آندومتریوز، چسبندگیها و سایر ناهنجاریها مفید است. این روش بهعنوان گزینه اول در ارزیابی ناباروری توصیه نمیشود و بهدلیل هزینههای بالا و خطرات بالقوه جراحی، تنها در موارد خاصی مانند سابقه درد لگن یا جراحیهای قبلی زن پیشنهاد میشود.