علائم ناباروری در زنان
علائم و دلایل ناباروری | اختلالات تخمکگذاری در زنان میتواند یکی از علائم ناباروری باشد. تغییر در دورۀ عادت ماهانه با مشکلات مربوط به ناباروری مرتبط است. داشتن عادتهای ماهانۀ غیرطبیعی مانند خونریزی بیشتر یا کمتر از حد معمول، عادتهای ماهانۀ نامنظمی که باعث میشود فاصلۀ روزهای بین دو عادت ماهانه در هر ماه تغییر کند، نداشتن عادت ماهانه یا توقف ناگهانی آن یا عادتهای ماهانۀ دردناک مثل کمردرد، درد ناحیۀ تناسلی و گرفتگی ماهیچهها از علائمی است که اگر قصد بارداری دارید باید به آنها توجه کنید و در صورت وجود این علائم برای افزایش شانس بارداری خود و بررسی مشکلات، سریعتر به پزشک مراجعه کنید. برخی از علائم در زنان میتواند نشاندهندۀ تغییرات هورمونی در او باشد که میتواند منجر به ایجاد مشکلات باروری در زنان شود. این علائم ظاهری که نشاندهندۀ تغییرات هورمونی هستند شامل موارد زیر است:
- تغییرات پوستی شامل افزایش آکنه و جوش
- کاهش یا افزایش میل جنسی
- رشد موهای زاید در پشت لب، روی قفسۀ سینه و چانه
- ریزش یا نازک شدن موها
- افزایش وزن
- ترشحات شیری رنگ از نوک سینهها و بدون ارتباط با شیردهی
- احساس درد هنگام برقراری رابطۀ جنسی
موارد بالا علائمی است که به علت وجود یک یا چند مشکل در زنان بروز میکند و میتواند نشاندهندۀ ناباروری باشد. اما ناباروری ممکن است دلیل دیگری داشته باشد که هیچ علائمی ندارد. یک دلیل عمدۀ ناباروری در زنان اختلال تخمکگذاری است. یعنی تخمک آزاد نمیشود یا امکان بارور شدن ندارد. سندرم تخمدان پلیکیستیک (pcos) یکی از علل اصلی توقف تخمکگذاری است. از دیگر علل شایع ناباروری در زنان، مشکلات مرتبط با لولههای رحم است که وظیفۀ حمل تخمک از تخمدان به رحم را بر عهده دارند. گاهی لولههای رحم به خاطر باقی ماندن بافت یا جای زخم پس از عفونت یا به دلیل عارضۀ آندومتریوز مسدود میشوند. همچنین ممکن است ترشحات دهانۀ رحم باعث آسیب دیدن اسپرم یا کاهش تحرک آن و در نتیجه ناتوانی اسپرم در رسیدن به تخمک و در نتیجه لقاح تخمک شود.
مشکلات ناباروری ممکن است ناشی از ناتوانی تخمک لقاحیافته برای لانهگزینی در رحم باشد. پس از ورود تخمک لقاحیافته به رحم، علل بسیاری میتواند مانع از لانهگزینی آن در رحم شود. کیفیت تخمک یکی از مواردی است که در توانایی تخمک لقاحیافته برای لانهگزینی در رحم تأثیرگذار است. افزایش سن، به ویژه پس از ۳۵ سالگی نیز باعث کاهش باروری میشود. باردار شدن پس از ۴۵ سالگی به ندرت اتفاق میافتد. همچنین اضافه وزن یا لاغری نیز میتواند باعث کاهش باروری شود. سیگار کشیدن نیز علاوه بر آن که باعث کاهش باروری در زن میشود، میتواند خطر بارداری خارج از رحم را افزایش دهد.
علائم ناباروری در مردان
مشکل ناباروری در مردان ممکن است چندان واضح نباشد و تا زمانی که برای بچهدار شدن اقدام نکردهاند، متوجه آن نشوند. اما برخی از علائمی که بروز آن ممکن است با مشکلات ناباروری در مرد مرتبط باشد در زیر آمده است:
- تغییر در رشد موها
- کاهش میل جنسی
- درد، برآمدگی یا تورم بیضهها
- مشکلات نعوظ و انزال
- کوچکی و سفت بودن بیضهها
این علائم به دلایل مختلفی ایجاد میشود. علت ناباروری در مردان معمولاً با مشکلات اسپرم در ارتباط است. مشکلاتی مثل وجود نداشتن یا پایین بودن تعداد اسپرمها، کمتحرکی یا غیرطبیعی بودن شکل اسپرمها یا انسداد مجاری اسپرم میتواند باعث ناباروری مردان شود. کاهش موقتی تولید اسپرم که ممکن است در اثر وارد شدن صدمه به بیضهها مثلاً پس از گرم شدن بیش از حد و به مدت طولانی یا قرار گرفتن در معرض مواد شیمیایی و مواد مخدر به وجود آمده باشد که در تولید اسپرم و باروری مرد تأثیر منفی میگذارد. مصرف الکل و دخانیات نیز باعث کاهش تعداد و کیفیت اسپرمها میشود، در ضمن مردان ۴۰ ساله و بیشتر با کاهش قدرت باروری بیشتری مواجه خواهند شد.